मुंबईत प्रवासाचा चेहरामोहरा बदलणार; बुलेट ट्रेनसोबत पॉड टॅक्सी आणि ड्रायव्हरलेस बसचं जाळं उभारणार

मुंबईतील वाहतूक कोंडी कमी करून प्रवास वेगवान करण्यासाठी 1.5 लाख कोटी रुपयांची पायाभूत सुविधा योजना आखण्यात आली आहे.

Mumbai Pod Taxi Project : मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेनने मुंबईत (Mumbai) पोहोचणाऱ्या प्रवाशांना पुढील प्रवासासाठी अनेक पर्याय उपलब्ध करून देण्याची तयारी सुरू आहे. मेट्रोबरोबरच पॉड टॅक्सी आणि चालकाविना धावणाऱ्या स्वयंचलित बसच्या माध्यमातून प्रवाशांना शहरातील विविध भागांत कमी वेळेत पोहोचता येणार आहे. मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरणाने (MMRDA) यासाठी सुमारे 1.5 लाख कोटी रुपयांची महत्त्वाकांक्षी पायाभूत सुविधा योजना तयार केली आहे. बीकेसी परिसराला या वाहतूक व्यवस्थेचं प्रमुख केंद्र बनवण्याचा प्रयत्न असून, विविध प्रवास साधनांना एकमेकांशी जोडण्यावर भर दिला जात आहे.

विरारमध्ये बुलेट ट्रेन स्थानकापासून पुढील प्रवासासाठी चालकाविना धावणारी एलिव्हेटेड बस सुरू करण्याची योजना आहे. वसई-विरार शहर महानगरपालिका ऑटोमेटेड गाइडवे ट्रान्झिट सिस्टिमच्या माध्यमातून सुमारे 3 किलोमीटर लांबीचा उन्नत मार्ग विकसित करण्याच्या तयारीत आहे. विरार पूर्वेकडील सहकारनगर येथील बुलेट ट्रेन स्थानकाजवळून हा मार्ग नालासोपारा मेट्रो स्थानकापर्यंत जाणार आहे. विरार स्थानकाच्या आसपासच्या सुमारे 463 हेक्टर क्षेत्राच्या वाहतूक नियोजनात या प्रकल्पाचा समावेश करण्यात आला आहे. बुलेट ट्रेन प्रकल्पाशी संबंधित JICA आणि TUSPL या संस्थाही या कामाशी जोडल्या गेल्या आहेत.

बीकेसीमधील वाढती वाहतूक कोंडी कमी करण्यासाठी बांद्रा आणि कुर्ला रेल्वे स्थानकांना व्यावसायिक केंद्राशी जोडणारी पॉड टॅक्सी योजना आखण्यात आली आहे. सुमारे 9 किलोमीटर लांबीच्या उन्नत मार्गावर 38 स्थानकं असतील. कृत्रिम बुद्धिमत्तेवर आधारित, पूर्णपणे वातानुकूलित आणि बॅटरीवर चालणाऱ्या या पॉड टॅक्सीमध्ये एका वेळी 6 प्रवासी प्रवास करू शकतील. ताशी 40 किलोमीटर वेगाने धावणाऱ्या या वाहनांसाठी मागणीनुसार दर 15 ते 30 सेकंदांनी पॉड उपलब्ध करून देण्याची संकल्पना आहे. याशिवाय ठाणे, मीरा-भाईंदर आणि नवी मुंबईतही पॉड टॅक्सीचं जाळं उभारण्याची योजना आहे. भाईंदर पाडा मेट्रो स्थानक ते विहंग हिल्स सर्कल या मार्गावर चाचणी घेण्याचं नियोजन करण्यात आलं आहे.

UPI पेमेंटवर शुल्क लागू होण्याची तारीख बदलली; दिवाळीनंतरच MDR लागू होणार, NPCI ची घोषणा

मुंबईतील मेट्रोचं जाळंही विस्तारलं जात आहे. शहरात एकूण 337 किलोमीटर लांबीचं मेट्रो नेटवर्क विकसित करण्याची योजना असून, त्यातील सुमारे 100 किलोमीटरचे मार्ग लवकरच सुरू होण्याची अपेक्षा आहे. कफ परेड ते आरे जेव्हीएलआरदरम्यानची सुमारे 36 किलोमीटर लांबीची अंडरग्राउंड मेट्रो ही मुंबईची पहिली पूर्ण भूमिगत मेट्रो आहे. जमिनीखाली 25 ते 30 मीटर खोलीवरून धावणाऱ्या या मार्गामुळे लाखो प्रवाशांना फायदा होण्याची अपेक्षा आहे. बुलेट ट्रेन स्थानक आणि मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळाला भूमिगत मार्गाने जोडण्याचंही नियोजन आहे. दुसरीकडे, मोनोरेल सेवा आधुनिक करण्यासाठी हैदराबादमध्ये विकसित होत असलेल्या स्वदेशी CBTC सिग्नलिंग प्रणालीचा वापर केला जाणार असून, मेक इन इंडिया उपक्रमांतर्गत 10 नवीन गाड्या समाविष्ट करण्याची योजना आहे.

प्रवास अधिक सोपा करण्यासाठी MMRDA कॉमन मोबिलिटी अॅप आणि एकत्रित कार्ड प्रणाली सुरू करण्याच्या तयारीत आहे. या सुविधेमुळे लोकल रेल्वे, मोनोरेल, मेट्रो, बस आणि पॉड टॅक्सीचा प्रवास एकाच कार्ड किंवा तिकिटाच्या माध्यमातून करता येऊ शकणार आहे. प्रत्येक वाहतूक व्यवस्थेसाठी स्वतंत्र तिकीट काढण्याची गरज कमी होईल. विविध वाहतूक साधनांमधील समन्वय वाढवून प्रवाशांचा वेळ वाचवणं आणि वाहतूक व्यवस्थेचा वापर सुलभ करणं हा या योजनेचा उद्देश आहे. मात्र, या एकत्रित प्रणालीच्या अंमलबजावणीसाठी संबंधित यंत्रणांमध्ये समन्वय आवश्यक असेल.

मुंबईसह ठाणे, नवी मुंबई आणि मीरा-भाईंदरमधील वाहतूक व्यवस्था एकमेकांशी जोडण्याचा या महाप्रकल्पाचा मुख्य उद्देश आहे. विविध मेट्रो मार्ग, पॉड टॅक्सी, स्वयंचलित बस आणि रेल्वे सेवांमुळे खासगी वाहनांवरील अवलंबित्व कमी होण्यास मदत होऊ शकते. त्यामुळे वाहतूक कोंडी आणि प्रदूषण कमी करण्याबरोबरच शहरातील प्रवास अधिक वेगवान करण्याची अपेक्षा आहे. कोलाबा आणि बीकेसीसारख्या प्रमुख भागांत ठाणे किंवा नवी मुंबईतून 30 ते 45 मिनिटांत पोहोचण्याचं उद्दिष्ट मांडण्यात आलं आहे. या योजना प्रत्यक्षात कधी सुरू होतात आणि त्यांची अंमलबजावणी किती प्रभावी ठरते, यावर मुंबईकरांना मिळणारा दिलासा अवलंबून असेल.

संबंधित बातम्या