Directions For Sleeper Buses : स्लीपर बसेस रस्त्यांवरून हटवा; राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाने दिले सर्व राज्यांना निर्देश
Directions For Sleeper Buses : राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाने देशातील सर्व राज्यांना पत्र लिहून स्लीपर बसेसबाबत निर्देश जारी केले आहे.
Directions For Sleeper Buses : राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाने देशातील सर्व राज्यांना पत्र लिहून स्लीपर बसेसबाबत निर्देश जारी केले आहे. सुरक्षा मानकांचे उल्लंघन करणारे सर्व स्लीपर बसेस रस्त्यांवरुन हटवण्याचे निर्देश राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाचे अध्यक्ष प्रियांक कानूंगो यांनी दिले आहे. यासाठी त्यांनी सर्व राज्यांच्या मुख्य सचिवांना पत्र लिहिले आहे. देशात गेल्या काही दिवसांपासून स्लीपर बसेसच्या अपघाताची संख्या आणि या अपघातामध्ये मृत्यूंची संख्या लक्षात घेऊन राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाने हा निर्णय घेतला असल्याची माहिती प्रियांक कानूंगो यांनी दिली आहे.
जीवनाच्या अधिकाराचे उल्लंघन
लांब पल्ल्याच्या प्रवासाठी भारतात स्लीपर बसेसचा वापर मोठ्या (Directions For Sleeper Buses) प्रमाणात करण्यात येत आहे मात्र ओव्हरलोडिंग, खराब मेंटनेसमुळे स्लीपर बसेसमध्ये अनेकदा अपघातांना बळी पडतात आणि या अपघातांमध्ये लोकांचा मृत्यू हा भारतीय संविधानाच्या कलम 21 चे उल्लंघन असल्याने सुरक्षा मानकांचे उल्लंघन (National Human Rights Commission) करणारे सर्व स्लीपर बसेस रस्त्यांवरुन हटवण्याचे निर्देश राष्ट्रीय मानवाधिकार आयोगाने दिले. आयोगाने 2024-25 साठी अनेक रस्ते सुरक्षा निर्देश जारी केले आहेत, ज्यात स्लीपर बसमध्ये सीट बेल्ट आणि सीसीटीव्ही अनिवार्य करणे, चालक प्रशिक्षण आणि ओव्हरलोडिंगचे कडक निरीक्षण करणे यांचा समावेश आहे.
The National Human Rights Commission of India (NHRC) bench, headed by memeber Priyank Kanoongo, issued directions to all Chief Secretaries of states to remove all sleeper coach buses that violate safety norms. pic.twitter.com/MGCHSCeyVh
— ANI (@ANI) November 29, 2025
राज्य आयोगांना स्लीपर बस अपघात आणि उल्लंघनांवर त्वरित कारवाई करण्याचे काम देण्यात आले आहे. 2025 मध्ये, स्लीपर बस अपघातांमध्ये 200 हून अधिक लोकांना आपला जीव गमवावा लागला आणि सुरक्षा मानकांचे उल्लंघन हे त्याचे कारण असल्याचे आढळून आले.
अपघात आणि कारवाई
5 नोव्हेंबर 2025 रोजी, तेलंगणातील हैदराबाद जिल्ह्यातील चेवेल्ला येथे एका स्लीपर बसला अपघात झाला, ज्यामध्ये 19 लोकांचा मृत्यू झाला. राज्य मानवाधिकार आयोगाने या अपघाताचे कारण प्रशासकीय अपयश असल्याचे सांगितले आणि NHAI, RTC आणि पोलिसांसह सहा विभागांकडून सिस्टम बिघाडांबद्दल अहवाल मागितले. त्यांनी स्लीपर बस मार्गाचे सुरक्षा ऑडिट करण्याचे आदेश दिले आणि निष्काळजीपणासाठी जबाबदारीचे निर्देश दिले.
28 ऑक्टोबर 2025 रोजी राजस्थानातील जयपूर जिल्ह्यातील मनोहरपूर येथे एका स्लीपर बसला आग लागल्याने आठ जणांचा मृत्यू झाला. राज्य मानवाधिकार आयोगाने या अपघाताला सुरक्षा मानकांमधील निष्काळजीपणाचे कारण दिले.
तसेच परिवहन आयुक्त, जयपूर पोलिस आयुक्त, डीटीओ/सीएफओ आणि इतरांकडून चौकशी अहवाल मागवले. दोषी ठरलेल्या स्लीपर बसेसवर तात्काळ जप्ती किंवा चलन कारवाई करण्याचे आदेश दिले.
